Bozüyük’ün en önemli tarihi yapısı olan 500 yıllık Kasımpaşa Camii aynı zamanda çinileri de ünlü.Daha önce bu çinileri anlatan haberler yapmıştık.Kısaca şöyle bahsedelim; dönemin renkli sır tekniği ile oluşturulan bu çinilerin ilk seri üretim eserler oldukları da söyleniyor.
İçerisinde mavi,civit sarı,yeşil,beyaz ve turkuaz renklerin olduğu bu çiniler tamamıyla kök boyalardan elde edilmiş renklerle bezenmiş.Genel olarak kabartma stili kullanılıp üzerine sır denilen cila çekilse de bu cila zamanla yok olmuş ve mat bir hal almış.
Tabi bunların sanatsal olarak üretim teknikleri var ancak burada uzun uzun anlatmaya gerek yok.
Çok dikkat çeken bir hususa mercek tutacak olursak; bazı pencerelerin üzerinde çini levhaların olmadığını görüyoruz.500 yıl önce bunlar unutulmuş,ihmal edilmiş olamaz;mutlaka konmuşlardır.
Peki bunlar neden yok oldu?
İşte bu sorunun cevabı net olarak yok.Ancak eskilerden,yaşlılarımızdan dinlediğimiz kadarıyla Yunan İşgali sırasında cami Yunan Askerleri tarafından tahribata uğratılmış.Hatta batı kısmındaki camların dışından içeriye el bombası atılarak duvarların çökertilmek istendiği de rivayet ediliyor.İşte bu esnada bu çinilerin de patladığı ve yok edildiği söyleniyor.
Bir diğer rivayet ise çalındıkları yönünde. Ancak bu kuvvetli bir ihtimal değil.Kasımpaşa Camii’nin 1800’lerin sonlarında çekilmiş resimlerinde çok bakımsız hatta harap bir halde görüyoruz.O dönemde olmasa da Yunan İşgali sırasında gerek yabancı askerlerin gerekse gelip geçenlerin tarihsel değeri çok yüksek olan şamdanlarını,el dokuma halılarını da çalıp götürdükleri söylenir.Bilindiği gibi daha önce de haber yapmıştık; 2000’li yılların başında el yazması altın işlemeli bir rulo Kuran-ı Kerim kaçakçıların üzerinde yakalanmış ve İstanbul’a müzeye teslim edilmişti.Bu paha biçilmez Kuran’ın Kasımpaşa Camii’nden çalındığı da belirtilmişti.
Şimdi soru şu
Eksik olan cam üstü çinileri günümüzde aslına uygun olarak yapılıp tamamlanabilir mi?
Bu pek mümkün görünmüyor.Benzetilse bile aslına uygun tekniklerle ve kök boyalarla yapılamayacağı için absürt bir görünüm olabilir.Neticede burası böyle eksik kalacak.Keşke zamanında korunabilseydi.
Levent Sünal – Gündem11 Gazetesi
