YENİ DOLANDIRICILIK TÜRÜ ÇEKİLİŞLER
Tüketici Hakları Derneği Bilecik Şube Başkanı Şerife Köse, sosyal medyada yapılan çekiliş dolandırıcılığı hakkında vatandaşları uyardı.
Başkan Köse, özellikle Influencer dediğimiz sosyal medya fenomenleri tarafından yapılan araba, telefon gibi çekilişler karşılığında bazı vatandaşlardan para talep edilerek dolandırıldıklarını ifade etti.
Başkan Köse, yaptığı açıklamada;
“Biz sosyal medya uygulamalarıyla ilgili olarak çok fazla şikayet alıyoruz. Önceleri bu şikayetlerin bir çoğu kişisel verilerin kullanılması ve online ürün satışları ile ilgiliyken son zamanlarda özellikle instagram gibi sosyal mecralarda “çekiliş kazandınız” adı altında da azımsanmayacak kadar şikayet almaya başladık. Bizlere gelen şikayetlerin tümü, tüketicilerin instagram sayfalarında “telefon çekilişi” gibi değeri yüksek ürünlerin “sözde” çekilişlerine katılım sağlanmasıyla başlıyor. Tüketiciler önce çekilişe katılım adı altında bu dolandırıcı kişilerle telefon numarası, adresleri gibi kişisel verilerini paylaşıyorlar. Akabinde dolandırıcılar tarafından “çekilişi kazandınız” denilerek “kargo ücreti”, “sigorta bedeli”, “imei kayıt ücreti” adı tüketicilerden yüksek meblağlarda ücret taleplerinde bulunuyorlar. Tüketiciler bu bedelleri ödemek istemeseler de bedavaya ürüne sahip olma fikri cazip geldiğinden tüketicilerin olmayan ürün için olmayan bedelleri ödediklerine üzülerek şahit oluyoruz. Bu bedelleri ödemek istemeyen tüketicilerin ise “icra” tehditi altında bırakıldıkları da duyumlarımız arasında.
Peki tüketiciler ne yapmalı? Öncelikle şunu bilmemiz gerekiyor ki çekiliş yapmak bir takım izinlere tabi bir uygulama. Öyle her isteyen istediği zamanda çekiliş yapamaz. Çekiliş yapmak isteyenler Milli Piyango İdaresi’nden izin almak zorunda. Tüketiciler, bu izni almamış kişiler aracılığı ile düzenlenen çekilişlere ya da çekiliş benzeri uygulamalara katılmamalılar.
Peki oldu da “çekiliş kazandınız” şeklinde tüketiciye ulaşıldı o zaman ne yapmalısınız? Tüketiciler, Milli Piyango izni almamış hiçbir kişi ile kendi kişisel verilerini paylaşmamalı, “kargo ücreti”, “sigorta bedeli” ya da “imei kayıt ücreti” gibi isimlerle talep edilen ücretleri ödememelidir. Nitekim, sigorta düzenlenmesi ve imei kayıt işlemleri bir çok prosedür gerektiren işlemlerdir. Tüketicilerin sadece ödeme yapması ile bu işlemlerin “halledilmiş olması” gerçekçi bir durum değildir. İmei kayıt dediğimiz işlem esasen Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından yürütülen resmi nitelikli bir işlemdir. Sigorta ise ancak poliçe düzenleme yetkisine haiz kurum ve kuruluşlar tarafından yerine getirilebilecek bir “sözleşme” ilişkisiyle gündeme gelmesi mümkün olan ve yazılı olması gereken bir hukuki prosedürdür. Tüketicilerin sadece birilerine para göndererek başka hiçbir şey yapmadan bu hizmetleri alabilmesi teknik olarak mümkün değildir.
Peki bilgilerinizi paylaştıktan sonra sizden ücret istendi fakat ödeme yapmadınız, karşıdaki şahıs sizi icraya vermekle haciz yapmakla tehdit ediyor, o zaman ne yapmalısınız? Şimdi şundan bahsetmek gerekiyor, hukuka aykırı olarak kişisel verileri ele geçirmek ve bunun bir tehdit unsuru olarak kullanılması Türk Ceza Kanunu’na göre bir suç yani tüketici bu kişilere karşı her zaman şikayet hakkını kullanabilir. O nedenle tüketicilerin “ah ben TC’mi verdim, numaramı verdim şimdi ne olacak ya başıma bir iş gelirse” gibi endişelere girmesine gerek yok. O nedenle içiniz bir nebze de olsa rahat olsun. Halk arasında “icraya vermek” dediğimiz işlem, bizim İcra ve İflas Kanunumuzca düzenlendiği şekliyle İcra Müdürlükleri aracılığı ile yapılması gereken resmi bir işlemdir. Bu işlem yapılırken alacaklı olduğunu iddia eden kişi ya da kurumun resmi olarak kendi verilerini paylaşması ayrıca alacak dayanağını da belirtmesi gerekiyor. Doğal olarak bu işi “dolandırma” kastıyla yapan hiç kimse kendi kimliğini açıklamak istemeyeceğinden gerçekte icra yapılmasının çok da mümkün olmadığını görüyoruz. O nedenle tüketicilerin bu tip söylemlere karşı soğuk kanlı ve aklı selim bir şekilde yaklaşması gerektiğini düşünüyoruz.
Yine de böyle bir durumla karşılaşılması halinde tüketicilerin vakit kaybetmeden emniyet birimlerine müracaat etmesi ve avukatlardan hukuki destek alması süreç takibinde çok önemli bir detay. Nitekim, icra takipleri özel uzmanlık gerektiren hukuki bir alan olduğundan tüketicinin bu durumda hangi prosedürü izleyeceğini bilmesi çok da mümkün olmuyor. Ayrıca bizler de derneğimiz adına tüketicilerin haklarını korumak ve mağduriyetlerini önlemek adına elimizden gelen çabayı gösteriyoruz. Tüketiciler doğrudan derneğimize başvurarak bizlerden destek talebinde bulunabilirler. Ancak en önemlisi elbette ki bilinçli bir tüketici olarak, bedavaya alınmasının mümkün olmadığını bildiğimiz ve kaynağını bilmediğimiz hiçbir uygulamaya dahil olmamak” ifadelerine yer verdi.
