Bozüyük’te Kasımpaşa Camii yanındaki Aşevi 500 yıllık tarihi ile zamana meydan okuyor.1525-1528 yılında inşa edilen Kasımpaşa Camii’nin külliye parçası olarak yapılan bu yapı günümüzde Bozüyük Kaymakamlığı tarafından Aşevi olarak kullanılıyor.
Peki niçin yapıldı?
Caminin yapım amacını biliyoruz;ibadet.Ancak cami ile birlikte Sibyan Mektebi,Hamam ve bu Aşevi de inşa edildi.Günümüzde ise külliyeden kalan tek parça bu aşevi.
Kesme taştan yapılan yapıyı incelediğimizde birçok taşının kırmızı olduğunu görüyoruz.Bu da taşların bazılarının Kızıltepe’den getirildiğini gösteriyor.Osmanlılar zamanından kalma bu yapının içinde geçmiş dönemlerde de yemek pişirildiğini ve yolcu ve ihtiyaç sahibi halka dağıtıldığını biliyoruz.1700’lü yıllarda Bozüyük’ten geçen yabancı sefir ve seyyahlar da bu aşevinde etli pilav pişirilerek yolculara verildiğinden bahsediyor.Ancak 1800’lü yılların sonlarından 1990’ların başına kadar yapı ya kapalı tutuldu ya da depo olarak kullanıldı.1970’li yıllarda hatırladığımız şimdiki Aşevinin olduğu alanda Camcı Mehmet Amcanın dükkanı vardı.Orta kısımda bir nalbur ve Bakkalcıoğlu Eczanesi bitişiğinde de Aygaz Tüp deposu bulunmaktaydı.Yani bu tarihi yapı çeşitli zamanlarda özel teşebbüslere kiraya da verildi.
1980’li ve 90’lı yıllarda taşları simsiyah kararmış ve harabeye dönmeye yüz tutmuş yapı sonrasında ele alındı ve toparlandı.Taşları basınçlı kumlama tekniği ile temizlendi,çatısı onarıldı,bacalarına bakım yapıldı.Günümüzde alt kısmı Aşevi,orta kısmı Kasımpaşa Camii okuma odası ve üst kısmı da gasilhane ve morg olarak kullanılıyor.
Yapı tekniğinden kısaca söz ettik.Araştırmacı Yazar merhum Kurulay Yılmaz bir kitabında camiden üç yıl önce yapıldığı yönünde iddia da bulunmuş ancak yapının bir kitabesi olmadığı için bunu anlamamız zor.Ancak şunu biliyoruz ki yaptıran kişi Cezeri Kasımpaşa.
Bozüyük Kuruyemişçisi karşısında bulunan imaret ile aynı dönemde yapıldığı hep ileri sürülse de bu bilgi yanlış. Zira imaretin yapım tarihi erken Osmanlı Dönemi,yani 1300-1400’lü yıllara tekabül ediyor.Bu arkeologlar ve sanat tarihçiler tarafından tespit edildi.
Yapının iç kısmında sekizgen aydınlatma kısmı en dikkat çekici detay olarak göze çarpıyor. İki adet bacasının olması bu kısmın altında ocak olduğuna ve yemeklerin burada pişirildiğine işaret.1940 yılındaki Kasımpaşa Camii restorasyonunda buranın tadilat gördüğü kayıtlara geçmiş.2006 yılında da biraz elden geçirildi ve kiremitleri yenilendi.Osmanlı döneminde bir ara öşür ambarı olarak kullanıldığı da tarihi kayıtlarda var.Hatta İstanbul’dan Osmanlı zamanında cepheye sevk edilen askerlerin burada barındırıldığı da kayıtlara geçmiş.
Kasımpaşa Camii’nin diğer parçalarının 1900’lerin başında yıkılıp yok edilmesi bizleri hep üzmüştür. Buranın ayakta kalması ise sevincimiz oldu.1940’lara kadar Kasımpaşa Camii ile aynı avlu içinde olan Aşevi günümüzde ortadan geçen yol ile ayrılmış durumda.Vakıflar Bursa Bölge Müdürlüğünün envanterinde birinci sınıf bir tarihi eser olan 500 yıllık yapının günümüzde bakımlı olması ve hala sosyal işlerde kullanılması ise ayrıca mutluluk verici.
Levent Sünal – Gündem11 Gazetesi
